Overleg tussen kabinet en grote gemeentes over woningen en mobiliteit

Het kabinet heeft besloten dat er de komende jaren 1 miljoen woningen gebouwd moeten worden. Enkele honderdduizenden hiervan moeten in de Randstad komen. De burgemeesters van de grote steden – Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht – vinden dit goed, maar vinden dat er ook geld moet komen voor ontwikkelingen en nieuwe verbindingen in het openbaar vervoer. Daarom is er nu overleg tussen het kabinet en de vier grote steden (de G4).

Geheim overleg

Er is geen ruchtbaarheid gegeven aan het overleg van minister Rutte en minister Ollongren met de G4. Het is namelijk vrij ongewoon dat het kabinet met de steden overlegt over mobiliteit en stedelijke ontwikkeling. Toch is er wel wat naar buiten gekomen. Rutte en Ollongren spreken met de burgemeesters. De wethouders spreken met de afgevaardigde van de andere ministeries, zoals Algemene Zaken en Infrastructuur en Waterstaat.

De projecten van de G4

Waar het precies over gaat? Er komt van alles aan bod, maar de projecten van de G4 krijgen de meeste aandacht. Zo wil Den Haag flink gaan bouwen op de Binckhorst, de enige plek waar nog ruimte is. Het doel is een nieuwe wijk voor 100.000 inwoners. Er moet ook een lightrailverbinding komen van het Centraal Station naar deze wijk.

Utrecht wil 70.000 woningen bouwen, waarvan er 25.000 duurzaam moeten zijn. Met zoveel extra inwoners moet het openbaar vervoer aangepast worden. De stad wil een ondergrondse metrolijn en een extra station voor intercity’s.

Amsterdam wil twee nieuwe metrolijnen in het westen van de stad; de noord-zuidlijn moet verlengd worden tot aan Schiphol en er moet een nieuwe metrolijn komen naar de nieuw te bouwen wijk Haven-Stad, waar zo’n 40.000 tot 70.000 nieuwe woningen moeten komen.

En dan Rotterdam. De stad wil een extra brug over de Maas. Een tunnel mag ook. Zo lang de fileproblemen maar minder worden.

Overleg tussen kabinet en grote gemeentes over woningen en mobiliteit

De uitvoering

De belangrijkste vraag is hoe de woning- en vervoersprojecten versneld kunnen worden uitgevoerd. En of er private investeerders bij moeten komen. Alle vier de steden willen hun project uitvoeren, maar et Rijk heeft hier maar weinig geld voor omdat het budget voor de komende jaren al vrijwel op is. Daarom is er andere financiering nodig in de vorm van investeerders.

Pensioenfondsen zouden kunnen investeren, mits ze een goed rendement kunnen behalen. Eventueel kan het kabinet de regelgeving aanpassen zodat er ook ander privaat geld naar de projecten kan. Adviesbureau McKinsey heeft in opdracht van het kabinet en de G4 gekeken naar andere opties van financiering. Volgens het bureau zouden er spitsheffingen kunnen komen om te investeren in openbaar vervoer. Of het hele belastingregime zou moeten worden aangepast. Maar geld van private partijen lijkt volgens McKinsey het interessantst. Een publiek-private samenwerking (pps) kan een grote besparing opleveren bij deze projecten.

Naast de woningplannen zijn er ook nog de klimaatdoelen. Hoe kan duurzaamheid een plek krijgen binnen de woning- en mobiliteitsplannen? Het is een ingewikkeld vraagstuk waar nog geen duidelijk antwoord op is.

Een lange adem

Het doel van de gesprekken is niet dat er snel veranderingen komen. Ze kijken naar een periode van 10 tot 20 jaar. De meningsverschillen zijn nog erg groot, dus grote veranderingen en duidelijke beslissingen lijken nog niet in zicht te zijn.

Bron: NRC.nl