Het kabinet wil met nieuwe regels de geluidhinder rond Schiphol verminderen en omwonenden betere rechtsbescherming geven. Het nieuwe Luchthavenverkeerbesluit moet een einde maken aan jaren van gedoogbeleid. Toch blijven er juridische vragen over de berekening van hinder, de nieuwe geluidsgrenzen en de bescherming van individuele omwonenden.
60%
toename van het aantal ernstig gehinderden tussen 2004 en 2018
15%
minder ernstige hinder die de minister volgens NRC als belangrijk effect presenteert
500.000
vluchten vormen daarbij volgens NRC de gebruikte referentiesituatie
Werkelijke hinder versus rekenmodel
Een belangrijk discussiepunt is de manier waarop geluidhinder wordt berekend. Het beleid werkt met gelijkwaardigheidscriteria die moeten voorkomen dat de bescherming van omwonenden bij groei van Schiphol verslechtert. Volgens NRC laten deze berekeningen al jaren een afname zien, terwijl onderzoek naar de werkelijk ervaren hinder juist een stijging laat zien.
Ook de gekozen referentiesituatie speelt een rol. De door de minister genoemde hinderreductie wordt volgens NRC afgezet tegen een situatie met 500.000 jaarlijkse vluchten. Dat aantal is niet wettelijk vastgelegd. Daarmee ontstaat discussie over de vraag of de berekende verbetering voldoende aansluit bij de feitelijke en juridisch toegestane situatie.
Nieuwe grenswaarden moeten handhaving herstellen
Het nieuwe besluit introduceert grenswaarden voor de maximale jaarlijkse geluidsbelasting rond de luchthaven. Handhaving daarvan moet omwonenden opnieuw praktische rechtsbescherming bieden. NRC beschrijft echter kritiek dat sommige grenzen aanzienlijk worden verruimd ten opzichte van eerdere normen, juist op locaties waar overschrijdingen voorkwamen.
Voor vastgoed en gebiedsontwikkeling rond Schiphol is vooral van belang welke geluidsnormen uiteindelijk juridisch standhouden. Normstelling en handhaving kunnen rechtstreeks doorwerken in ruimtelijke plannen en ontwikkelmogelijkheden.
Individuele bescherming blijft juridisch vraagstuk
Een ander juridisch aandachtspunt is de bescherming van individuele omwonenden. De rechtbank Den Haag oordeelde in 2024 volgens NRC dat de Staat de belangen van omwonenden structureel onvoldoende had beschermd. Het nieuwe stelsel beoordeelt de hinder vooral op totaalniveau, terwijl juist de gevolgen voor afzonderlijke groepen omwonenden onderdeel zijn van de juridische discussie.
Daarmee is het Luchthavenverkeerbesluit niet alleen relevant voor de luchtvaart. De uiteindelijke normen kunnen ook invloed hebben op vergunningverlening, locatieontwikkeling en ruimtelijke afwegingen in de omgeving van Schiphol. Meer weten over ruimtelijke ordening, planologische maatregelen en de Omgevingswet? Bekijk dan de Cursus Omgevingsrecht.
Bron: nrc.nl