Zes deskundigen spraken op 11 november met de Eerste Kamercommissie Infrastructuur en Waterstaat / Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening over de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). Hun oordeel loopt uiteen van voorzichtig positief tot de vraag of de wet zijn doel haalt. De commissie bespreekt op 1 december hoe zij met het dossier verdergaat.
Wat de senatoren wilden weten
De commissie vroeg onder meer of het toezicht op de bouw door de Wkb beter of slechter is geworden, of bouwprojecten door de wet stagneren, of er te veel goedkope kwaliteitsborgers zijn die het werk niet aankunnen en of gemeenten genoeg informatie hebben om te handhaven. Ook de vraag of een goede evaluatie al mogelijk is, kwam aan bod, gezien de korte looptijd van de wet en de lange duur van bouwprojecten.
Uiteenlopende beelden
De VNG wees erop dat gemeenten wel de wettelijke taak hebben om toezicht te houden en te handhaven, maar dat belangrijke technische informatie en kwaliteitscontroles bij andere partijen liggen. De Vereniging Bouw- en Woningtoezicht Nederland ziet grote verschillen in kwaliteit tussen kwaliteitsborgers en mist een vangnet als een borger uitvalt. Omdat er geen nulmeting is gedaan, is volgens de vereniging niet vast te stellen of de bouwkwaliteit beter is geworden.
Bouwend Nederland is kritisch over hoge administratieve lasten en kosten, en ziet geen aantoonbare verbetering van de bouwkwaliteit. Een ledenenquête van maart 2026 gaf de wet een onvoldoende. De Vereniging KwaliteitsBorging Nederland, waarbij ongeveer 80 procent van de kwaliteitsborgers is aangesloten, ziet wel vooruitgang: fouten worden al in de ontwerpfase gecorrigeerd. Toelatingsorganisatie TloKB is voorzichtig positief, vindt het nog te vroeg voor harde conclusies en stelt een landelijk openbaar register van projecten per kwaliteitsborger voor. Deskundige Scholten vindt dat de wet zijn doel mist.
Evaluatie volgt in 2027
De evaluatie van de Wkb staat gepland voor volgend jaar. De minister van VRO stuurde in juni al een brief over de resultaten van de monitoring en een tussenevaluatie. Op 1 december beslist de commissie hoe zij verdergaat met het dossier.
Wat betekent dit voor jou?
Voor gemeenten
- Breng in beeld welke informatie je van kwaliteitsborgers ontvangt en wat ontbreekt.
- Leg vast hoe je handelt als een kwaliteitsborger uitvalt.
- Volg de nabespreking op 1 december en de evaluatie in 2027.
→De rollen en plichten onder de Wkb goed kennen? Cursus Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen ›
Voor opdrachtgevers en vastgoedeigenaren
- Kies een kwaliteitsborger bewust en vraag naar ervaring en werkwijze.
- Reken de kosten van kwaliteitsborging mee in je projectbegroting.
- Zorg dat het opleverdossier compleet is voor beheer en latere verbouwingen.
→Bouwrecht en aansprakelijkheid beter begrijpen? Opleiding Vastgoedrecht & Bouwrecht ›
Voor projectleiders en aannemers
- Houd rekening met extra administratie en afstemming per project.
- Spreek vooraf af hoe informatie tussen aannemer, borger en gemeente loopt.
- Bereid je voor op mogelijke aanpassingen van de wet na de evaluatie.
→Bouwprojecten van begin tot oplevering in goede banen leiden? Opleiding Projectleider Vastgoed ›
Bronnen: Eerste Kamer, 11 november 2026, Eerste Kamer, dossier 34.453 Wkb.