Europese steden krijgen meer ruimte om kortetermijnverhuur aan banden te leggen wanneer sprake is van ernstige woningnood. Met de voorgestelde Affordable Housing Act geeft Brussel lokale overheden een methode om huizenstress vast te stellen en maatregelen tegen toeristische verhuur en leegstand beter te onderbouwen.
2020
In het Cali Apartments-arrest gaf het EU-Hof ruimte voor beperkingen bij ernstig woningtekort.
2006
Sinds dat jaar vormt de Europese dienstenrichtlijn het kader waar kortetermijnverhuur onder valt.
Meer ruimte voor lokale regels
Kortetermijnverhuur via platforms als Airbnb en Vrbo geldt binnen Europa als een dienst. Daardoor moeten lokale beperkingen passen binnen de Europese dienstenrichtlijn. Juist dat juridische kader leverde steden volgens Eurocommissaris Dan Jørgensen regelmatig problemen op wanneer zij toeristische verhuur wilden terugdringen.
De Affordable Housing Act moet daarvoor meer houvast bieden. Steden en regio’s krijgen een rekenmethode waarmee huizenstress tot op buurtniveau kan worden vastgesteld. Een aangetoonde woningcrisis kan vervolgens dienen als onderbouwing voor maatregelen tegen kortetermijnverhuur of leegstand.
Cali Apartments vormt de juridische basis
Het voorstel bouwt voort op het Cali Apartments-arrest uit 2020. Het Hof van Justitie van de EU bevestigde daarin dat kortetermijnverhuur onder de dienstenrichtlijn valt, maar oordeelde ook dat bijvoorbeeld een vergunningsplicht onder voorwaarden mogelijk is. Een ernstig tekort aan woningen kan zo’n rechtvaardiging vormen.
De Europese Commissie bepaalt daarmee niet rechtstreeks hoeveel toeristische verhuur een stad mag toestaan. Woningbeleid blijft volgens Brussel een nationale aangelegenheid. Het voorstel geeft lokale overheden vooral een duidelijker kader om eigen ingrepen juridisch te motiveren.
Meer lokale beleidsruimte kan de exploitatiemogelijkheden van woningen veranderen: een woning die geschikt is voor kortetermijnverhuur kan in gebieden met hoge huizenstress met strengere voorwaarden te maken krijgen.
Regulering raakt exploitatie en waarde
Voor woningbezit en gebiedsontwikkeling wordt lokaal beleid daarmee een belangrijkere factor. Beperkingen op toeristische verhuur kunnen invloed hebben op gebruiksmogelijkheden, inkomsten en de exploitatie van woningen. Tegelijk kan het terugbrengen van woningen naar reguliere bewoning bijdragen aan het lokale woningaanbod.
Opvallend is bovendien dat Brussel de bestaande kennisgevingsplicht voor steden wil schrappen wanneer zij maatregelen nemen die raken aan de dienstenrichtlijn. Daarmee verschuift het speelveld verder richting lokale overheden. Hoe groot het effect wordt, zal uiteindelijk afhangen van de regels die steden en lidstaten binnen het Europese kader daadwerkelijk invoeren.
Meer weten over de juridische kaders rond woonruimte en verhuur? Bekijk dan de Cursus Huurrecht Woonruimte.
Bron: fd.nl